18/08/2022

Kütahya Ekspres Gazetesi

Kütahya’nın gündemi dürüst haber kaynağı

ŞEHİRLERİN DE SİMGELERİ VARDIR

Türkiye’de milli sınırlarımız içinde 81 ilimiz var. TÜİK verilerine göre 387 belde belediyesi, 403 normal ilçe belediyesi (Tavşanlı, Emet, Domaniç gibi), 519 da büyükşehir belediyesine bağlı ilçemiz bulunuyor.

Bu kadar ilin, ilçelerinde, beldelerinde simge insanlar olmuştur. Simge sözcüğü, Fransızca Symbole sözcüğünden esinlenerek dilimize girmiştir. Sembol; Bir fikir, düşünce, his vb.ni akla getiren, onu düşündüren işaret, resim, ses, harf benzeri remiz, amblemdir.

Yazımın başlığında olduğu gibi şehirlerin de simgeleri vardır. Örneğin; Akrep Nalan (Füsun Nalan Açın) Bodrum’un simgelerindendir. Bana kalırsa, merhum, TEMA Onursal Başkanı, Büyük Botanikçi, Erozyon Dede unvanlı, merhum Tavşanlı Belediye Başkanı eğitimci-yazar, Dünya Dendroloji Derneği Üyeleri’nden Tavşanlı TEMA gönüllü temsilcisiydi, Fevzi Coşgun’un teklifi, belediye meclisimizin oy birliğiyle Tavşanlı’nın fahri hemşerisi ilan ettiği Hayrettin Karaca da Tavşanlı’nın simgelerindendir. İlçe tarihinde TBMM Başkanı olarak Tavşanlı’yı, dolayısıyla Kütahya’yı gururlandıran Doç. Dr. Mustafa Kalemli de Tavşanlı’nın simgeleri arasındadır. Merhum, yeşilin yedi tonunu yağlı boya tablolara taşıyan, devlet sanatçımız, birçok bireysel ve karma sergide eserlerini sergileyen ressam Abdullah Taktak da simgelerimizdendir. TÜMATA Topluluğunun büyük ismi, merhum Oruç Güvenç neden simgelerimiz arasında olmasın ki? Sadece ülkemizde değil, ülke dışında da Tavşanlı adını bayrak yapmış, merhum Tepecikli Ahmet Uluçay simgelerimiz arasında değil midir? TSE belgeli ünlü leblebimiz simgelerimizdendir. Kütahya’da TFF 1.Ligi’ne yükselen, ilçemize başarıları nedeniyle modern bir stadyum kazandıran, reklamımızı en güzel şekilde yapan Linyitspor’umuz simgelerimiz arasındadır. “Bodrum Hâkimi” olarak ünlenen aslında Tavşanlılı olduğunu söyleyen, hatta Tavşanlı’da bir zamanlar evi olan Türkiye’nin en başarılı bayan hâkimlerinden 18 Mayıs 1954 tarihinde yitirdiğimiz, mezarı, İstanbul’da Fatih Mezarlığı’nda, babası Halil Tüzün ve annesi Hatice Libas Hanım’ın yanı başında bulunan, Fatma Mefharet Tüzün hem Bodrum’un hem de Tavşanlı’nın simgelerindendir. Kim ne derse desin, Senatör Nuri (Nuri Korkmaz), Balıköylü, zamanın ünlü muhtarlarından Himmet Ünal (bir süre evvel kaybettiğimiz iş adamlarımızdan Necati Ünal’ın babası), Çukurköy’ün efsane muhtarı Ahmet Esen, zamanın ünlü ilçe başkanlarından iş adamı merhum Mustafa Ayaşlı, merhum belediye çalışanı Tellal Hicabi (Hicabi Tarı), Durak Mahallesi merhum muhtarlarından, Ada mesireliğinde Kocaçay (Adranos Çayı)’da halkımıza kayık sefası yaşatan Şevket Efendi, motosikletine 13 çocuğu bindiren merhum Kabzımal, gazozcu Veli, vefat eden ailelerin ihtiyaçlarına yanıt veren merhum Molla Abdullah (Merhum, gazi, Pilot Alb. Zeki Gürbüz’ün babası), merhum Moymullu Koca Şorşor, Destan İbrahim Çavuş, Kuruçaylı Ahmet Çavuş, “siyaseti iki gidip bir kıç atmakla” özetleyen merhum Şahmelekli Emin Çavuş, merhum, Ortaokulu birkaç içinde bitirip Milli Eğitim hizmetlerine sunan zamanın kaymakamı Ali Akseven, ilçe tarihinde Tavşanlı’nın ilk avukatı olarak hizmet veren merhum babam Av. Hüsamettin Alpagut, Emekli Bnb. Tavşanlı Gençlikspor’un efsane başkanı, Tavşanlı’nın sosyal alanda gelişmesinde etkin ismi merhum Komutan (Sabri Tevfik Okyayuz) halkımızın federe devlet olarak lanse ettiği Moymul Mahallesi’nin unutulmazlarından merhum Cemil Kalfa (Cemil Sarfedai). Kütahya Ekspres’in efsanesi merhum Nuri Sarıışık, Hisarlı Ahmet, Tavşanlı Güveci, size göre simgelerimiz arasında sayılamaz mı?

Şehirler simgeleriyle anılır, tanınır, yaşar. Bir ürüne patent alınması, coğrafi işaret alması o yöreye nasıl bir ekonomik katkı sağlıyorsa, bir bir ile, ilçeye, beldeye simge isimler de o derecede puan kazandırır. Bakın, Gürallar Kütahya’da simge isimler olmuşlardır. Yoncalı Kaplıcaları ve Ilıcalar Kütahya’nın simge isimlerindendir. Çok gövdeli Piramidal Karaçamlar Kütahya-Tavşanlı’nın Vakıf Ormanlarının en değerli parçasını oluşturmaktadır. Karaçamlar da simgelerimizdendir. Tunçbilek’te Linyit’i bulan Mehmet Tunçbilek simgedir. Leblebinin piri, Şeyh Murat Gazi Tavşanlı’da Leblebicilerin atasıdır. Dolayısıyla simgeleşmiştir. Her ne kadar mezarı İstanbul’da olsa da makamı Tavşanlı’dadır. Simav’da Eynal Kaplıcaları simge isimlerimizdendir. Aizanoi Antik Kenti simge isimdir. Kütahya kalesi simgedir. Çinimiz, porselenimiz, seramik simgelerimizdir. Bu örnekleri biraz daha çoğaltabiliriz. Lafın özü; şehirlerin de simgelerinin olduğudur. Ama bu simgeler maalesef birçoğumuz tarafından bilinmiyor. Eğer bizler bilmiyorsak, gelecek kuşaklar neden bilecektir?